Slangengif is bedoeld voor jagen, niet voor zelfverdediging

Slangen hebben hun gif ontwikkeld om te jagen, niet om zichzelf te verdedigen. Dat stellen Britse en Zuid-Afrikaanse wetenschappers na onderzoek van de ervaringen van vierhonderd mensen die met slangen werken.

Tijdens het jagen gebruiken bepaalde slangen hun gif om hun prooi te overmeesteren en te doden. Ze kunnen bijvoorbeeld spierfuncties remmen of het bloed laten stollen.

De reptielen zetten het gif ook in voor zelfverdediging, wat een reden is dat jaarlijks veel mensen slachtoffer worden van slangenbeten. Jaarlijks overlijden er ongeveer 81.000 tot 138.000 mensen door slangengif, meldt gezondheidsorganisatie WHO.

In het vakblad Toxins schrijven de onderzoekers dat slangengif echter niet ‘bedoeld’ is voor zelfverdediging. Het gif werkt daar namelijk over het algemeen te traag voor, of doet in sommige gevallen geen pijn.

Als het gif voor zelfverdediging werkt, dan zou het meteen moeten werken, zodat het slachtoffer direct genoeg pijn lijdt en de slang snel kan wegkomen. Onder meer brilslangen zijn wel een uitzondering op deze conclusie. Zij gebruiken hun gif juist voor zelfverdediging.

Onderzoek op basis van ervaringen van honderden slachtoffers

De onderzoekers zochten contact met honderden mensen wereldwijd die met slangen werken en verzamelden zo bijna zeshonderd ervaringen met slangenbeten. Deze beten kwamen van bijna tweehonderd verschillende soorten.

De meeste van deze beten werkten vrij traag in, wat erop wijst dat de goedjes niet zijn ontworpen voor zelfverdediging. Mogelijk hadden meer vroege slangensoorten sneller werkend gif, maar is dit door jaren van evolutie veranderd.