Dimmende ster Betelgeuze verandert van vorm

De ster Betelgeuze heeft nog maar 36 procent van zijn normale helderheid over. De rode superreus, die onderdeel is van het sterrenbeeld Orion, is sinds 2019 aan het dimmen, maar verandert ook van vorm.

Betelgeuze is normaal een van de helderste sterren aan de nachtelijke hemel. Met zo ongeveer de omvang van de omloopbaan van Jupiter, die 4,5 keer zo groot is als de aardbaan, is hij ook een van de grootste.

Uit nieuw beeld dat het European Southern Observatory met de Very Large Telescope (VLT) heeft gemaakt, blijkt dat Beletgeuze een andere vorm heeft aangenomen.

Onderzoeksleider Miguel Montargès van de Katholieke Universiteit Leuven heeft de afgelopen maanden verschillende beelden gemaakt waardoor de veranderingen zichtbaar werden.

Rode superreuzen als Betelgeuze vertegenwoordigen een van de laatste stadia in het bestaan van een zware ster. Doordat de ster dimde, werd aan een mogelijk op handen zijnde supernova gedacht. Deze ontploffing zou duidelijk vanaf de aarde zichtbaar zijn, maar astronomen achten de kans nog altijd klein dat dit op korte termijn gebeurt.

‘Kunnen nog worden verrast’

Montargès werkt aan twee scenario’s: “Mogelijk koelt het oppervlakte af door buitengewone stellaire activiteit, of er komt een grote wolk sterrenstof onze richting op die een deel van de ster verhult. Maar we weten nog niet alles over deze rode superreuzen, dus we kunnen worden verrast.”

Betelgeuze staat op ongeveer zevenhonderd lichtjaar van de aarde. Alle activiteiten die we nu waarnemen, heeft dus ongeveer zevenhonderd jaar geleden plaatsgevonden.